Námsmat

Námsmat

Námsmat

Samkvæmt Aðalnámskrá grunnskóla er tilgangur námsmats að hjálpa nemendum við námið, örva þá og hvetja til þess a leggja sig alla fram. Matsaðferðir skuli vera fjölbreyttar, henta þeim markmiðum sem sett hafa verið og endurspegla áherslur í kennslu. Meta þarf alla þætti námsins eins og þekkingu, skilning, leikni og framfarir (Aðalnámskrá grunnskóla - Almennur hluti 1999:35-36).

Jafningjamat og Sjálfsmat eru taldar afar mikilvægar leiðir, en allt of lítið notaðar. Þar geta nemendur fengið að leggja mat á framlag annarra í hópnum en þessar leiðir eru líka afar mikilvægt og gott tæki til að vinna með sjálfsálit hvers einstaklings. Búast má við að nemendur skilji betur til hvers er ætlast af þeim í náminu ef þeir hafa tekið virkan þátt í að ræða markmið þess sem og hvort þeim hafi verið náð. Jafnframt geta nemendur betur fylgst með framvindu veikra og sterkra hliða í náminu. Sjálfsmat nemenda veitir kennurum ýmsar mikilvægar upplýsingar sem þeir geta ekki aflað með öðrum hætti (Ingvar Sigurgeirsson 1998).

Námsmat í útikennslu er svipað námsmati í vettvangsathugunum og krefst umtalsverðrar skriffinnsku af kennurum. Til þess eru farnar ýmsar leiðir, m.a. að halda dagbók eða skrá upplýsingar um frammistöðu nemenda á þar til gerð eyðublöð eða gátlista. Gjarnan er lögð áhersla á að kennarar skrái hjá sér dæmi um frammistöðu nemenda við ólík viðfangsefni í formi athugasemda eða dagbókarbrota (Ingvar Sigurgeirsson 1998).

Símat eða mat á vettvangi er ein leið, þar sem fylgst er með nemendum við vinnu. Þar er bæði fylgst með hópnum og hverjum einstaklingi fyrir sig, innan hópsins. Alls kyns matsblöð er hægt að nýta við símat.

Við mat á verklegri kennslu er gott að huga að atriðum á við áhuga og virkni, samvinnu, jákvæðni og framkomu. En hvað sem kennari ákveður að skoða, hvet ég þá eindregið til að kynna ávallt fyrir nemendum hvað hann ætlar að meta þann daginn, það getur verið að kennarinn sé bara að skoða athyglina hjá þeim, en þau eru á fullu að reyna að sýna sjálfstæði í vinnu, ekki sanngjarnt það.

Við mat á verklegri kennslu þarf endurgjöf að vera markviss og stöðugt og krefst jafnvægis milli hróss, hvatningar og uppörvunar. Gott viðmið við endurgjöf gæti verið: „Gott... gæti verið betra... þar af leiðandi....". Jafnframt þarf að gefa sér tíma til að fylgjast með nemendum við vinnu og skrá hjá sér hverju sinni en um leið eru þær agatæki því þær hafi góð áhrif á vinnuafköst nemenda (Ingvar Sigurgeirsson 1999:89 og Lilja M. Jónsdóttir, 1996:50).

Svo langar mig að minnast á mikilvægi þess að halda vel utan um matsblöðin sem annað. Gott er að nota einhverskonar spjaldskrá til að halda utan um mat hvers nemanda, þar sem hver á sitt hólf. Það getur verið mappa í A4 stærð eða spjaldskrárkassi allt eftir því hvað hver kennari vill.

Hér á síðunni er að finna hnappa á ýmis eyðublöð sem hægt er að prenta út og nota við námsmat á í útikennslu.